Cunfruntu tra virsioni di "Antisimitismu"

209 byte rimossi ,  9 anni fa
nuddu riassuntu dû canciamentu
[[Mmàggini:Judenstern JMW.jpg|thumb|La stidda ebbraica a sei punti ca l'ebbrei eranu ubbligati di purtari duranti lu piriudu nazzista n [[Girmania]].]]
Cu la parola '''antisemitismu''' si ntenni li priggiudizzi e l'attitùddini pirsicutoria ntê cunfronti di l'[[ebbrei]]. E' pirciò na forma particulari di [[razzismu]].
 
Nti l'[[Europa]] dû XX sèculu, l'antisemitismu agghicau a essiri istituzziunalizzatu dî riggimi nazifascisti dâ [[Girmania]] e di l'[[Italia]], ca aduttaru na vera e propria pulìtica di discriminazzioni e di pirsicuzzioni ca s'accapau sulu â fini dâ [[secunna guerra munniali]].
 
Câ palora '''antisimitismu''' si ndìcanu li [[priggiudizziu|priggiudizzi]] ntê cunfrunti dei [[sèmiti]], ma ‘n ginirali cci si rifirisci a l’[[ebbrei]].
 
Lu tèrmini diriva dû [[XIX sèculu|diciannuvèsimu sèculu]] e dû fattu ca l’Ebbrei, armenu ‘n urìggini, èranu [[Semiti]]. Oi sunnu cunziddirati Sèmiti tutti li pòpuli ca pàrranu lingui c’appartennu a lu [[Lingui simìtichi|gruppu Simìticu]], nclusu l'[[lingua àrabba|àrabbu]], l'[[Lingua ebbràica|ebbràicu]], l'[[lingua aramàica|aramàicu]] e l'[[lingua amàrica|amàricu]]. Lu tèrmini antisimitismu accanzau comu e gghiè nu significatu rilativu a li suli ebbrei.
 
Nti l'[[Europa]] dû XX sèculu, l'antisemitismu agghicau a essiri istituzziunalizzatu dî riggimi nazifascisti dâ [[Girmania]] e di l'[[Italia]], ca aduttaru na vera e propria pulìtica di discriminazzioni e di pirsicuzzioni ca s'accapau sulu â fini dâ [[secunna guerra munniali]].
La storia dâ pirsicuzzioni anti-ebbràica nta l'[[Europa]] [[Cristianèsimu|cristiana]] è longa e tristi, e li priggiudizzi e li [[mitu|miti]] rilativi a l’ebbrei foru sempri multèplici (p’asempiu vidi li [[Prutuculli dî Savi di Sion]]). L’ebbrei foru accusati d’èssiri li rispunzàbbili dâ [[deicidiu|morti di Gesù]], d’èssiri troppu attaccati a lu [[danaru]], di praticari [[satanismu|riti dimòniacidimuniaci]], di circari di cuntrullari lu munnu attraversu [[tiurìa dû cumplottu|scuri cumplotti]], di sèntirisi supiriuri a lu restu di l'umanitati, e cchiù di ricenti d’èssiri na [[razzismu|razza nfiriuri]]. Tra li tanti accusi rivoti a l’ebbrei, cc'è videmma chidda d’èssiri purtatura di [[sucialismu|idìi sucialisti]], n'accusa usata spiciarmenti dî [[nazzismu|nazzisti]]. D’urìggini ebbràica era nfatti [[Karl Marx]], lu principali tiòricu dû sucialismu, d’urìggini ebbràica era [[Rosa Luxemburg]], funnatrici dû [[Partitu Cumunista Tudiscu]], accussì comu [[Lenin]] (li sô nanni materni èranu ebbrei), principali fauturi dâ [[Rivuluzzioni russa]] (“russa” zoè “di Russia”).
 
Sulu â fini dû [[XVIII sèculu]] l’ebbrei dû Munnu Uccidintali uttìnniru finarmenti paritati di dritti a norma di liggi (ntê [[Stati Uniti]] ntô [[1787]], ‘n [[Francia]] ntô [[1791]] e ‘n parti ‘n [[Austria]] ntô [[1781]]), mentri ‘n [[Russia]] s’happi attènniri lu [[1878]] e ‘n àutri paisi di l'Europa Urintali macari doppu. Tra li peji episodi d’antisimitismu dâ storia lu primu postu spetta sicuramenti â [[Olocaustu|Shoah]], lu stirminiu pirpitratu dî [[nazzismu|nazzisti]] nta l’anni [[Anni 1940|Quaranta]]. Ntê [[campu di cuncintramentu|campi di cuncintramentu]] nazzisti mureru circa sei miliuna d’ebbrei supra na pupulazzioni tutali di circa dòdici miliuna d’ebbrei europei.